Wikisoc - De vrije informatiebron over sociaal recht in België

Welkom op de WikiSoc blog

WikiSoc is een blog waarin prof. Willy van Eeckhoutte fouten signaleert in of vragen stelt bij informatie over arbeids- of socialezekerheidsrecht in de media.
Niet de zoveelste opinie, maar hard recht

Terug naar overzicht
De Tijd, donderdag 29 december 2016, p. 3

 “In België zal dat niet vlug gebeuren” lees ik in de gedachten van sommigen, maar het is niet daarover dat ik het hier wil hebben. Wel over de vraag of ook in België strafrechtelijke vervolging mogelijk zou zijn van de werkgever die een werknemer zoveel illegaal overwerk doet of laat verrichten, dat die een hartaanval of een beroerte krijgt of zelfmoord pleegt.

 

Arbeidsongeval en civielrechtelijke aansprakelijkheid

 Laat ik eerst in herinnering brengen dat de vraag of dergelijk overlijden een arbeidsongeval is of kan zijn (ik ga daarop in dit stukje niet in), geen afbreuk doet aan de strafrechtelijke aansprakelijkheid van de werkgever. De Belgische arbeidsongevallenregeling voorziet weliswaar in een ruime immuniteit voor de werkgever die schuld heeft aan een arbeidsongeval van een van zijn werknemers, maar die vrijwaart hem alleen voor civielrechtelijke aansprakelijkheidsvorderingen van het slachtoffer (art. 46 Arbeidsongevallenwet). Dat is overigens ook het geval bij een beroepsziekte, maar de gebeurtenissen waarover wij het hier hebben, zijn niet zo direct als een ziekte te kwalificeren.

 

Strafrechtelijke aansprakelijkheid

Een werkgever die zijn werknemers meer dan de maximale arbeidsduurgrenzen “werk heeft doen of laten verrichten”, kan worden gestraft met de op een na laagste sanctie die het Sociaal Strafwetboek kent, nl. een sanctie van niveau 2 (art. 138 Sociaal Strafwetboek). Maar zelfs als geen sprake is van illegaal overwerk of zelfs maar van overwerk, kan een werkgever soms strafrechtelijk worden aangesproken als een werknemer zich doodwerkt.

Het Sociaal Strafwetboek wijdt het eerste hoofdstuk van boek II, dat de sociaalrechtelijke misdrijven opsomt en hun bestraffing vaststelt, aan “Inbreuken tegen de persoon van de werknemer”. Afdeling 2 van dat hoofdstuk handelt over de preventie van psychosociale risico's op het werk, waaronder stress, afdeling 3 over de gezondheid en de veiligheid van de werknemer. Stress en een bedreiging van de gezondheid zijn de twee zaken die in beeld komen bij “zich doodwerken”.

Een algemene bepaling in dat hoofdstuk bestraft overtredingen op de Wet Welzijn op het Werk en zijn uitvoeringsbesluiten met een hogere sanctie, nl. een van niveau 3 (art. 127, eerste lid, 1°, Sociaal Strafwetboek). Diezelfde sanctie staat specifiek op het verzuim een risicoanalyse uit te voeren m.b.t. de situaties die aanleiding kunnen geven tot psychosociale risico's op het werk, rekening houdende de gevaren verbonden aan de elementen van de arbeidsorganisatie, -inhoud, -voorwaarden en –omstandigheden (art. 121,1°), op de ontstentenis van passende preventiemaatregelen (art. 122) en op nalatigheid bij het opvolgen daarvan (art. 122/5).

Sancties van het zwaarste niveau, 4, worden opgelegd als effectief sprake is van gezondheidsschade of een arbeidsongeval voor een werknemer. Wat de hierboven genoemde specifieke overtredingen betreft, is dat echter enkel het geval wanneer het verzuim van de werkgever betrekking heeft op geweld, pesterijen of ongewenst seksueel gedrag op het werk; overdreven overwerk valt daaronder dus niet.

De voornoemde overtredingen zouden overigens het schuldelement kunnen zijn vereist is om te kunnen worden vervolgd en bestraft wegens onopzettelijke doding: “gebrek aan voorzichtigheid of voorzorg” volstaat (art. 418 Strafwetboek).

Zowel sociaalrechtelijke misdrijven van niveau 4 als onopzettelijke doding kunnen worden bestraft met een gevangenisstraf.

 

Conclusie

Ook een Belgische werkgever kan strafrechtelijk worden vervolgd als hij niet voorkomt of belet dat een werknemer zich letterlijk doodwerkt.

Categorieën: Arbeidstijd

Inschrijven

Updates ontvangen via mail?

WikiSoc volgen via Twitter

 

Wikisoc volgen via Google+

 

 

WAT? wx5 (wwwww) 

 Wij Willen Wettelijke Waarheden Weten 

 

De media verspreiden voortdurend informatie die rechtstreeks of onrechtstreeks juridisch is.

  

Wikisoc speurt naar nieuwsmededelingen met sociaalrechtelijke informatie die vragen oproepen (en probeert die vragen te beantwoorden).

 

 

VOOR WIE?

 

 Voor de (al dan niet eeuwige) student en voor al wie (minstens voor een stukje) leeft om te leren, zoals de auteur.

 

 

DE AUTEUR 

 

 

advocaat Willy van Eeckhoutte

 

professor Willy van Eeckhoutte

 

ANDERE INFORMATIE OVER SOCIAAL RECHT:

klik op de afbeelding

 

 

           

 

          

 

 

Trefwoorden